Ο γραφέας

της Βυζαντίας Πυριόχου-Γκυ

Από όλες τις πόλεις στις οποίες έχω ταξιδέψει, υπάρχει μία που μου έχει μείνει πιο έντονα στη θύμηση, κι αυτό γιατί είναι πραγματικά μια πολύ εξωτική πόλη. Στα μάτια των ξένων φαντάζει παραμυθένια. Υπάρχουν γι’ αυτή πολλοί θρύλοι και παράξενες ιστορίες που πηγάζουν από το ότι κανείς από τους πολίτες της δεν την έχει ποτέ εγκαταλείψει. Ποτέ δεν έχει ταξιδέψει κάποιος μακριά απ’ αυτήν. Κι όσοι ζουν εκεί, δεν έχουν εκφράσει ποτέ την επιθυμία τους για κάτι τέτοιο. Εκεί, οι άνθρωποι είναι καταδικασμένοι να βλέπουν όλα τους τα όνειρα να γίνονται πραγματικότητα. Καθένας τους γράφει σε ένα ειδικό έντυπο το όνειρό του που επιθυμεί να πραγματοποιηθεί, και το καταθέτει σε ένα γραφείο που έχει εγκατασταθεί γι’ αυτόν ακριβώς τον σκοπό στην κεντρική πλατεία. Βέβαια, σε αυτήν την πόλη μπορεί να βρει κανείς όλα όσα θα περίμενε να βρει σε μια σύγχρονη πολιτεία: μαγαζιά, λεωφορεία, σχολεία… παρόλο που τα όνειρά τους βγαίνουν όλα αληθινά, οι άνθρωποι εκεί δεν τεμπελιάζουν. Πολύ λίγοι είναι αυτοί που ονειρεύονται να κάθονται άπραγοι. Όλοι σχεδόν δουλεύουν, μα η δουλειά γι’ αυτούς είναι κάτι σαν πάρεργο, σαν χόμπι. Δουλεύουν για χάρη των άλλων, για να εξυπηρετήσουν τους συμπολίτες τους και για να τους κάνουν τη ζωή πιο όμορφη. Άλλωστε, αν κάποιος θελήσει κάτι για τον εαυτό του, δεν χρειάζεται να δουλέψει για να το αποκτήσει. Απλώς, συμπληρώνει το έντυπο.

Και τι δεν μπορεί κανείς να διαβάσει σε αυτά τα έντυπα! “Θέλω να γίνω καλλίφωνος!” γράφει ο ένας. ‘Η, “να κερδίσω το στοίχημα!” ο άλλος. “Θέλω τα νύχια μου να είναι μαλακά και να μη σπάζουν τόσο εύκολα” έγραφε μια νεαρή δεσποινίδα. Μέχρι και τα πιο μικρά και ασήμαντα: “Γιατί να μη μπορώ να παίξω άρπα;” ή “Μακάρι να μη χρειαζόταν να καθαρίζω τα γυαλιά μου κάθε τόσο”. Τέτοιες ευχές, όνειρα και επιθυμίες συντάσσονται με προσοχή και ευκρίνεια στο ειδικό έντυπο και κατατίθενται στο αρμόδιο γραφείο όπου και εργάζεται ο πιο ζηλευτός πολίτης, το πιο σημαντικό πρόσωπο της μικρής εκείνης κοινωνίας: ο Γραφέας.

«Scribe», Keith Thompson

Ο Γραφέας που είχαν όταν τους επισκέφθηκα, ήταν ένας τύπος που σε τίποτα δεν θύμιζε την ιδιότητά του. Δεν φορούσε γυαλιά, δεν ήταν φαλακρός, ούτε ηλικιωμένος, ούτε είχε μανσέτες περασμένες στα χέρια, ούτε τα δάχτυλά του ήταν λεκιασμένα με μελάνι. Πιο πολύ με δανδή έμοιαζε, παρά με γραφέα. Ψηλός, αδύνατος μα γεροδεμένος, φορούσε πάντα προσεγμένα λινά κοστούμια σε απαλές μπεζ αποχρώσεις, ανοιχτό λευκό πουκάμισο και σπορ ρολόι. Είχε καλοχτενισμένα μακριά, καστανά μαλλιά, ήταν μια χαρά παλικάρι, γύρω στα τριάντα. Όταν τον συναντούσε κάποιος εκτός γραφείου, ήταν ιδιαίτερα ευγενικός μαζί του. Έχαιρε της εκτίμησης όλων.

Ο Γραφέας λοιπόν είναι ο πιο δυνατός πολίτης αυτής της πόλης. Είναι αυτός που διαβάζει τα έντυπα που κατατίθενται στο γραφείο του και φροντίζει να υλοποιούνται. Κανείς δεν ξέρει πώς τα καταφέρνει. Αυτό είναι μυστικό των Γραφέων. Το ξέρουν μόνο αυτοί, και το εμπιστεύονται ο ένας στον άλλον κάθε φορά που το πόστο αλλάζει χέρια.

Πολλοί έχουν προσπαθήσει να κλέψουν το μυστικό, μα άδικος κόπος. Φαίνεται οι Γραφείς κρατούν το στόμα τους κλειστό. Κι απ’ την άλλη, όλα όσα αφορούν στη θέση του Γραφέα απαγορεύεται ρητώς να αποκαλυφθούν – και κανείς δεν μπορεί να ζητήσει την αποκάλυψή τους. Το γράφει και το ειδικό έντυπο που δίδεται στους πολίτες: “Οποιαδήποτε αίτηση σχετική με τη λειτουργία του γραφείου, δεν γίνεται δεκτή”. Το σίγουρο είναι όμως πως ο Γραφέας πρέπει να έχει στα χέρια του και να κινεί έναν παντοδύναμο οργανισμό.

SEOP™ «Power to Grow»

Η θέση του Γραφέα είναι το πιο υψηλό αξίωμα που μπορεί να καταλάβει πολίτης. Μα είναι δύσκολο πόστο. Κουβαλάει μαζί του ένα σοβαρό μειονέκτημα κι ένα σημαντικότατο προνόμιο. Το μειονέκτημα είναι πως για όποιον γίνεται Γραφέας, κανένα όνειρο, καμία επιθυμία δε μπορεί να πραγματοποιηθεί. Ο Γραφέας δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει για δικό του όφελος την εξουσία που απολαμβάνει. Τώρα είναι λογικό να σκεφτεί κανείς ότι αυτός θα είναι ο πιο δυστυχισμένος άνθρωπος, κι ότι κανείς δεν θα ήθελε να γίνει Γραφέας. Όμως δεν είναι έτσι. Το ζήτημα δεν είναι τόσο σοβαρό όσο φαίνεται, μια και ο Γραφέας δεν έχει καμία επιθυμία. Οι Γραφείς δεν έχουν κανένα όνειρο. Είναι Γραφείς, αυτό είναι όλο. Τι περισσότερο να ζητήσει κανείς; Σαν γίνει Γραφέας, και για να γίνει Γραφέας, ο πολίτης δεν έχει άλλο όνειρο. Τίποτα περισσότερο να ζητήσει, καμία επιδίωξη. Έτσι, κανείς δεν θα δίσταζε να γίνει Γραφέας. Είναι κάτι που όλοι θα το επιθυμούσαν.

Το προνόμιο τώρα του Γραφέα είναι το εξής: έχει την υποχρέωση να διαλέξει για κάθε πολίτη ένα όνειρο, μια επιθυμία που για μία και μοναδική φορά δεν θα πραγματοποιηθεί. Είναι καθήκον του Γραφέα να αρνηθεί ένα όνειρο σε κάθε πολίτη. Το ποιο θα είναι αυτό, είναι στην αποκλειστική κρίση του Γραφέα, και παραμένει κρυφό. Ο Γραφέας κρατάει ένα αρχείο που καταχωρεί όλα τα έντυπα που του καταθέτει κάθε πολίτης χωριστά και σαν διαλέξει, παίρνει ένα από αυτά και το διαγράφει με ένα μεγάλο Χ του χοντρού μαύρου μαρκαδόρου που κουβαλά πάντα στην τσέπη του σακακιού του και που είναι το σύμβολο της εξουσίας του. Το όνειρο που θα διαγραφεί, ποτέ δεν θα γίνει πραγματικότητα. Το κακό ξεκινά από το ότι κανείς δεν ξέρει ποιο θα είναι το έντυπο που θα διαλέξει ο Γραφέας. Άλλωστε, η κρίση του είναι απρόβλεπτη. Και μόνο τότε είναι ήσυχοι και μπορούν να ζητήσουν τα όνειρα που πραγματικά επιθυμούν – όταν ο Γραφέας τους αρνηθεί το ένα όνειρο που δικαιούται. Γιατί από εκεί και πέρα δε μπορεί να τους αρνηθεί τίποτα, όσο μεγάλο, φιλόδοξο και δύσκολο κι αν είναι. Φυσικά λοιπόν, κανείς δεν διακινδυνεύει το μεγάλο όνειρο της ζωής του, αν πρώτα δεν περάσει η αναπόφευκτη άρνηση του Γραφέα.

Και το θέμα αυτό συζητιέται πολύ στην πόλη: “Τι κάνεις, Γιώργο; Ακόμα να σου αρνηθεί;” ή “Να έρθει πρώτα η άρνηση του πατέρα σου και μετά θα δούμε” ή “Έμαθες αν ήρθε η άρνηση του Βασίλη;”. Μ’ αυτόν τον τρόπο, και μια και κανένας δε μπορεί να ζητήσει από τον Γραφέα να αρνηθεί σε συγκεκριμένο χρόνο ή για συγκεκριμένο έντυπο, όλοι υποβάλλουν όνειρα μικρά κι ασήμαντα. Και μόνο δυο – τρεις κάθε χρόνο ξεχωρίζουν. Γιατί έχουν τα κότσια και παίρνουν το ρίσκο να ζητήσουν το μεγάλο όνειρο που ονειρεύονται. Από αυτούς κάθε φορά εκλέγεται και ο επόμενος Γραφέας. Από αυτούς που δέχονται τον κίνδυνο της απόρριψης και κυνηγούν το μεγάλο τους όνειρο.

Όλοι οι υπόλοιποι ζητούν στη ζωή τους μικροπράγματα και, προς μεγάλη τους απογοήτευση, τα βλέπουν όλα να πραγματοποιούνται. Και η πολυπόθητη άρνηση δεν έρχεται. Γιατί οι Γραφείς είναι πολύ πονηροί – ή πολύ αγαθοί. Σου αρνούνται ένα από αυτά τα όνειρα που υποβάλλεις όταν είσαι μικρό παιδί, τότε που δεν μπορείς καλά-καλά να συμπληρώσεις το έντυπο. Κι έτσι δεν θυμάσαι τώρα που μεγάλωσες πως ο Γραφέας ήδη σου έχει αρνηθεί, όπως οφείλει, το ένα όνειρο. Κι αυτό είναι κάποιο από αυτά που έκανες μικρός, παραδείγματος χάριν να γίνεις πυροσβέστης ή αεροπόρος, να οδηγήσεις φόρμουλα ή να γίνεις νοσοκόμα. Σε όλη σου τη ζωή λοιπόν περιμένεις την άρνηση που δεν έρχεται ποτέ, γιατί έχει ήδη περάσει. Και δεν έχεις τη δύναμη να ζητήσεις αυτό που πραγματικά λαχταράς, γιατί φοβάσαι, και ζητάς συνέχεια κάτι μικρό, και πεθαίνεις, χωρίς να ζήσεις το όνειρό σου. Ή το ζητάς όταν είναι πια πολύ αργά. Έτσι κάνουν όλοι.

Εκτός από δυο – τρεις. Από αυτούς θα βγει και ο νέος Γραφέας.

Ο Γραφέας της γενιάς σου.

■     ■     ■      ■    

Advertisements

One thought on “Ο γραφέας

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s