Ήμασταν, πια, πρωταθλητές.

της Νατάσσας Συλλιγνάκη

Μετρώντας τον καιρό ανάποδα, μέχρι εκείνη την Κυριακή, μερικές φορές μου φαίνεται απίστευτο: είναι 30 ολόκληρα χρόνια πριν. Τόσο μακρινά, σαν χθες. Ήμουν μικρότερη απ’ όσο είναι ο γιος μου σήμερα. Έδινα για πρώτη φορά εξετάσεις, στην πρώτη λυκείου (ήμουν στην τυχερή «σειρά», που γλίτωσε τις εξετάσεις στο γυμνάσιο). Και ήταν η πρώτη μεγάλη μπασκετική διοργάνωση «στην πόρτα μου», στο υπέροχο, καινούριο ακόμα, ΣΕΦ. Με τον καλύτερο φίλο μου (τότε) είχαμε ήδη ανακαλύψει τον Άρη και τον Γκάλη – τρέχαμε από γήπεδο σε γήπεδο στην Αθήνα, όποτε ερχόταν, μόνο και μόνο για να τον δούμε να περπατάει στον αέρα. Μαγεμένοι. Προφανώς ο Γκάλης είναι η αιτία που αγάπησα το μπάσκετ, όπως χιλιάδες άλλοι άνθρωποι σ’ αυτή τη χώρα.

Νίκος Γκάλης και «βήματα στον αέρα»

Στη διοργάνωση συμμετείχαν 12 ομάδες, με μερικούς από τους θρύλους του μπάσκετ της εποχής – εκείνες οι ομάδες της Γιουγκοσλαβίας, της Σοβιετικής Ένωσης, της Ισπανίας, ήταν απίστευτες, οι παίκτες τους άπιαστοι. Ούτε στους 8 δεν θα περάσουμε, λέγαμε, και δεν βγάζαμε εισιτήρια – πράγμα που μετανιώσαμε αργότερα.

Στα «επετειακά» που κυκλοφορούν στα site για τα 30 χρόνια έκανα ένα κουίζ. Θυμάμαι απίστευτες λεπτομέρειες, που απορώ πώς και γιατί τις έχει αποθηκεύσει ο εγκέφαλός μου: θυμάμαι πως η πρώτη μας νίκη ήταν επί της Ρουμανίας, 77-109 (αυτά ήταν σκορ). Θυμάμαι πως τερματίσαμε τέταρτοι στον όμιλο (δύο των 6), στο όριο. Θυμάμαι πως μας είχε ήδη φανεί απίστευτο πως πέρασε η ομάδα στον επόμενο γύρο – κι απ’ ότι είπε πρόσφατα ο Παναγιώτης Γιαννάκης σε μια εκπομπή-αφιέρωμα, και στους ίδιους απίστευτο είχε φανεί, δεν το περίμεναν. Αλλά αφού πέρασαν, τα πάντα μπορούσαν να συμβούν.

Θυμάμαι πόσους πόντους έβαλε ο Γκάλης στον αγώνα με τη Γαλλία. Και στους υπόλοιπους. Ήταν εύκολο: είχε μέσο όρο σε όλο το τουρνουά 37 πόντους, δύσκολα έπεφτε κάτω από τους 40.

Θυμάμαι που βάλαμε λυτούς και δεμένους να μας βρουν ένα εισιτήριο. Σε όποιον αγώνα της ομάδας, δε μας ένοιαζε. Να «είμαστε εκεί», έστω για μια φορά, αυτό μετρούσε. Να μυρίσουμε την ατμόσφαιρα, να καταγραφεί για πάντα στη μνήμη μας.


Θυμάμαι σαν σήμερα τον αγώνα με την Ιταλία και τους 22 πόντους του Γιαννάκη (με τρίποντα οι περισσότεροι!). Θυμάμαι τον αγώνα με την Γιουγκοσλαβία του Τσόσιτς, με τους Πέτροβιτς, τον Ντίβατς, τον Ράτζα, τον Πάσπαλι. Θυμάμαι την αγωνία της πρόκρισης, όταν έληξε το ημίχρονο χάναμε με 10 πόντους, λέγαμε «εντάξει, καλά ήταν ως εδώ»· δεν ήταν, ευτυχώς.

Θυμάμαι την Κυριακή του τελικού, σχεδόν κινηματογραφικά: ζέστη, κατακαλόκαιρο στην Αθήνα. Όλοι, μα όλοι, ακόμα κι αυτοί που δεν ήξεραν τι σημαίνει μπάσκετ, στημένοι στις τηλεοράσεις από νωρίς. Η φωνή του Φίλιππου Συρίγου. Η Μελίνα στις κερκίδες. Ο Σαμπόνις που έλειπε (και τελικά μπορεί να τους στοίχισε τη νίκη, για καλή μας τύχη). Ο (για  σχεδόν 30 χρόνια) προπονητής της Σοβιετικής ένωσης, ο σπουδαίος Γκομέλσκι. Ο δικός μας σοβαρός, ήρεμος Κώστας Πολίτης. Ο Βάλτερς, ο Βόλκοφ, ο Γιοβάισα (που έχασε για κείνους το τελευταίο τρίποντο), ο Σαρούνας Μαρτσουλιόνις, ο (με θηριώδεις διαστάσεις) Τκατσένκο. Ο Γκάλης, ο Γιαννάκης, ο Φασούλας και τ’ άλλα παιδιά: ο Καμπούρης, ο Λινάρδος, ο Καρατζάς, ο Ρωμανίδης, ο Φιλίππου, ο Ανδρίτσος, ο Ιωάννου, ο «μπέμπης» Φάνης Χριστοδούλου, ο Δημακόπουλος, ο Σταυρόπουλος.


Ο αγώνας που έληξε 89-89, και μέχρι να αρχίσει η παράταση κρατούσαμε την αναπνοή μας από την αγωνία. Όλη η γειτονιά στα μπαλκόνια, στα καφέ, στις πλατείες. Και μετά, εκείνες τις δυο τελευταίες βολές του Καμπούρη (αυτού του «τίμιου γίγαντα»), που τα χέρια του έσπρωχνε μια ολόκληρη χώρα. Κυριολεκτικά. Όλοι μαζί ήμασταν κρεμασμένοι στα χέρια του Καμπούρη, για κείνες τις βολές. Και τα ουρλιαχτά χαράς με τη λήξη. Ο Γκάλης κι ο Φασούλας στη χρυσή πεντάδα της διοργάνωσης. Ο Γιαννάκης με το δάφνινο στεφάνι στο λαιμό. Στους δρόμους όλοι, για πρώτη φορά, για χαρά. Στην Ομόνοια, στρογγυλή ακόμα τότε.

Και μετά;


Μετά, «κάθε γειτονιά και μια μπασκέτα». Αυτό είχε ζητήσει ο Γιαννάκης τότε από το υπουργείο, σαν ανταμοιβή. Κι έγινε. Θυμάμαι όλα τα παιδιά να γεμίζουν κάθε χώρο με μπασκέτες, να παραγκωνίζουν για λίγο το «εθνικό» μας ποδόσφαιρο. Θυμάμαι το γηπεδάκι του Τρίτωνα στα Σεπόλια γεμάτο πάντα πια, όποια ώρα κι αν περνούσα – χρόνια αργότερα εκεί θα ξεκινήσει ο υπέροχος Γιάννης Αντετοκούνμπο. Θυμάμαι τον Διαμαντίδη και τον Σπανούλη να λένε πως το ’87 έβαλε στα χέρια τους την πορτοκαλιά αγάπη. Θυμάμαι τους Πελαργούς, και τον Ολύμπιο.

Όσοι το ζήσαμε δεν θα το ξεχάσουμε ποτέ. Τόσα χρόνια, κι ακόμα νιώθουμε συγκίνηση με το «τιρουρίρου», τις πρώτες νότες του «Final Countdown» των Europe, που συνδέθηκε με τον αγώνα. Και θα σκέφτομαι πάντα πως ήταν η πρώτη φορά που σε ομαδικό άθλημα καταφέραμε μια μεγάλη νίκη σε εθνικό επίπεδο. Γιατί; Ο Παναγιώτης Γιαννάκης σε κάποια από τις «επετειακές» εκπομπές είπε πως μπορούμε να συνεννοηθούμε όταν είμαστε λίγοι. Μέχρι πέντε – γι’ αυτό δεν καταφέραμε τίποτα ανάλογο μετά το 2004 στο ποδόσφαιρο, είναι πολλοί εκεί.

Νομίζω πως είναι ένας παράγοντας. Ήταν κι οι συνθήκες. Είναι κι αυτό που τραγούδησε λίγες μέρες μετά ο Νίκος Πορτοκάλογλου «Ήμασταν πάντοτε παιχτάρες/μα δεν αλλάζαμε μπαλιές». Όσες φορές τα καταφέραμε να αλλάξουμε μπαλιές, να συνεργαστούμε, μια χαρά τα πήγαμε. Κρίμα που αυτές οι φορές είναι οι εξαιρέσεις στην ιστορία μας.

Θα τελειώσω μ’ αυτά που έγραψε ο Νίκος Γκάλης στην fb σελίδα του. Και θα πάω να δω ξανά, όπως κάθε χρόνο από τότε, τον τελικό. Μουρμουρίζοντας για μια ακόμα φορά μαζί με τον Συρίγο, τη φωνή του μπάσκετ. Θα μετράω μαζί του το σκορ, λεπτό το λεπτό. Και θα κρατήσω ακόμα και τώρα την ανάσα μου στις βολές του Αργύρη Καμπούρη.

«12 Ιουνίου 1987 – 12 Ιουνίου 2017.
30 Χρόνια πίσω και η Ελλάδα μας παίρνει για 1η φορά στην Ιστορία της την πρόκριση για τον Τελικό του Eurobasket, νικώντας ξανά μετά από 9 ημέρες την Ενωμένη Γιουγκοσλαβία των μετέπειτα μεγάλων αστέρων του ΝΒΑ. Ήταν μέχρι τότε η μεγαλύτερη νίκη του Ελληνικού Μπάσκετ, μια νίκη που μας έδινε το δικαίωμα να ονειρευτούμε ότι θα κατακτήσουμε το Κύπελλο. Μπορεί να έχουν όντως περάσει 30 χρόνια από εκείνο το μαγικό βράδυ, άλλα ήταν τόσο έντονα τα συναισθήματα και οι στιγμές, που νιώθω σαν να έχω μπει μόλις στα αποδυτήρια πανηγυρίζοντας αγκαλιά με τους συμπαίκτες μου και τους Έλληνες φιλάθλους αυτή τη μεγάλη πρόκριση.»

■     ■     ■     ■    

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s